Μια εξαιρετική αναφορά στο καταλογοποιημένο λαογραφικό
υλικό που αφορά την περιοχή της Πυλίας και είναι καταχωρημένο
στο Κέντρο Λαογραφίας της Ακαδημίας Αθηνών, μπορείτε να βρείτε
στο άρθρο του Παναγιώτη Ι. Καμηλάκη, Ερευνητή του Κέντρου Λαογραφίας
της Ακαδημίας Αθηνών με τίτλο "Συλλογές λαογραφικού
υλικού της επαρχίας Πυλίας στο Κέντρο Ερεύνης της Ελληνικής Λαογραφίας
της Ακαδημίας Αθηνών" που δημοσιεύτηκε στο βιβλίο
Πύλος: Διαχρονική- Διεπιστημονική Εξέταση. Πρακτικά Α'
Τοπικου Συνεδρίου 1-3 Μαΐου 1998. Αθήνα: Εκπολιτιστικός Σύλλογος
Πύλου "Το Ναυαρίνο", 1999. Από εκεί προέρχεται και ο
παρακάτω κατάλογος συλλογών λαογραφικού υλικού καθώς και το επεξηγηματικό
απόσπασμα που προηγείται του καταλόγου.
...
(Με τον αύξοντα αριθμό της συλλογής στον παρόντα
κατάλογο και τον αριθμό της στο οικείο βιβλίο εισαγωγής χειρογράφων
του Κέντρου Λαογραφίας, αναγράφονται, κατά σειρά, το όνομα του
συλλογέα υπογραμμισμένο, ο τίτλος της συλλογής, ο τόπος και ο
χρόνος καταρτίσεώς της, εφόσον αναφέρονται, το σχήμα και ο αριθμός
των σελίδων της. Με μικρότερα τυπογραφικά στοιχεία αναγράφεται
το περιεχόμενο της συλλογής, όταν δεν φαίνεται αυτό από τον τίτλο
της, διάφορες άλλες συμπληρωματικές πληροφορίες, παρατηρήσεις,
κ.ά.)
1) 111, Νικολοπούλου Αριάδνη
Κ., Συλλογή δημοτικών ασμάτων, 1918, 8ο, σελ. 22. Τραγούδια
22 (ιστορικά και κλέφτικα του γλεντιού, του χορού.) Σε σημείωση,
κάτω από τον τίτλο του χειρογράφου, η συλλογεύς γράφει: "Τα
παρόντα άσματα έγραψα καθ' υπαγόρευσιν του πατρός μου Κ. Νικολοπούλου,
ιατρού, όστις έχει ακούσει ταύτα αδόμενα εις διαφόρους πανηγύρεις,
γάμους και βαπτίσεις υπό των χωρικών της επαρχίας Πυλίας. "Α.
Νικολοπούλου" Στο τέλος του χειρογράφου: "Εν Αθήναις
τη 22 Σεπτεμβρίου 1918. Αριάδνη Κ. Νικολοπούλου". Το χειρόγραφο
κατέθεσε στο Αρχείο του Κέντρου Λαογραφίας ο Ν. Γ. Πολίτης. Προφανώς
προέρχεται από το αρχείο του.
2) 570, Χρυσικόπουλος Δημήτριος
Σ., δάσκαλος, Παραμύθια, δεισιδαιμονίαι, 1924, 8ο, σελ. 16.
Παραμύθια 3, δεισιδαιμονίες, ειδήσεις μαντικής και λαϊκής λατρείας
από τη Χρυσοκελλαριά Πυλίας. Προέρχεται από τη συλλογή Ν.Γ. Πολίτου.
3) 636, Ζησίου, Κ.Γ.,
[Παραμύθι κ.ά.], 1884 [χρόνος καταθέσεως στο Αρχείο: 1927], 8ο,
σελ. 2χ.α. (χωρίς αρίθμηση σελίδων) +6. Παραμύθι 1, παραδόσεις
3, οι οποίες δημοσιεύτηκαν από τον Ν.Γ. Πολίτη, Παραδόσεις, τόμ.
Α', 1904, σ.247 αρ.441, σ.436 αρ. 742 και σ. 504 αρ.829, καθώς
και μια παράδοση που δεν δημοσιεύτηκε, δύο ειδήσεις για τον γάμο
και την τελευτή από την Κορώνη Πυλίας. Συλλογή "διά Δ. Γρ.
Καμπούρογλου". Προέρχεται από την Συλλογή Ν. Πολίτου. Στη
σ. 2 αναγράφεται: "Κων. Ι. Καραγιαννάκης, 1884". Πρόκειται
για την παλαιότερη συλλογή λαογραφικού υλικού της Πυλίας.
4) 1114, Ταρσούλη Γεωργία,
Παραμύθια [52] συλλεγέντα από 1921-1938 εκ διαφόρων τόπων, 1921-1938μ
8ο, σελ. 587. Τα παραμύθια προέρχονται: από την Κορώνη
10, από την Αρεόπολη Μάνης 6, από τον Άγιο Πέτρο Κυνουρίας κλπ.
2. Περιέχονται και παραδόσεις 6 από την Κορώνη.
5) 1159 (Α'-ΣΤ'), Ταρσούλη
Γεωργία, Λαογραφική αποστολή εις Κορώνην (4 Ιουλίου - 15
Αυγούστου 1938), 4ο, σελ. 704. Τραγούδια 459 (Κορώνης 299,
Βασιλιτσίου 105, Χρυσοκελλαριάς 55), δίστιχα 129, παροιμίες 190,
επωδές 34, παραδόσεις 58, παιδ. παιγνίδια 15, παραμύθια 6. Επίσης
ειδήσεις λαϊκής λατρείας, μαγείας, λαϊκής ιατρικής, αστρολογίας,
μετεωρολογίας, λαϊκού δικαίου, κοινωνικής οργανώσεως, γάμου, γεννήσεως,
τελευτής, κατοικίας, ενδυμασίας, δημώδους φιλοσοφίας, τροφών,
επαγγελματικού, γεωργικού, ναυτικού και ποιμενικού βίου κ.ά. Το
υλικό έχει καταγραφεί σε έξι (Α'-ΣΤ') τετράδια και προέρχεται
από το Βασιλίτσι, τη Χρυσοκελλαριά και την Κορώνη. Πρόκειται για
την εκτενέστερη και πλουσιότερη σε λαογραφικά θέματα και υλικό
συλλογή της επαρχίας Πυλίας.
6) 1378, Ταρσούλη Γεωργία, Αποστολή
εις Κορώνην, Μεθώνην και τα ορεινά χωρία της Πυλίας (12 Ιουλίου
- 23 Αυγ. 1939), 8ο, τετράδ. Α', σελ 194 [χωριά: Καπλάνι, Ζιζάνι
Καπλανίου, Υάμεια], τετράδιο Β', σελ. 192 [χωριά: Υάμεια, Ακριτοχώρι,
Μεθώνη], τετράδιο Γ', σελ. 193 [χωριά: Μεσοχώρι, Καινούριο Χωριό,
Κορώνη]. (Στις σ. 99-193: λαογραφικό υλικό από τη Σύρο). Τετράδιο
Α': τραγούδια 152 (Καπλανίου 64, Ζιζανίου 51, Υάμειας 37), παραδόσεις
32 (Καπλανίου 5, Ζιζανίου 22, Υάμειας 5), μύθοι 7, επωδές 9 (Ζιζανίου
4, Υάμειας 5), παροιμίες 8 (Ζιζανίου), ειδήσεις γάμου, λαϊκής
λατρείας, λαϊκού δικαίου, κοιν. οργανώσεως, γεωργικού βίου, επαγγελμάτων
(υφαντικής κατεργασίας λιναριού στο Ζιζάνι), κατοικίας με σχεδιαγράμματα
(σκίτσα) και φωτογραφίες από το Καπλάνι κ.ά. Τετράδιο Β': τραγούδια
119 (Μεθώνης 51, Γριζίου 61, Υάμειας 7). παραδόσεις 18 (Γριζίου
12, Μεθώνης 6), παραμύθια, ευτράπελες διηγήσεις 12, παροιμίες
13, αινίγματα 20 (Γριζίου 20), επωδές 14 (Γριζίου 12, Μεθώνης
2), τελευτή λεπτομερής με σχετικό μοιρολόγι (από το Γρίζι, σημ.
Ακριτοχώρι), ενδυμασία, υφαντική κατοικία, αστρολογία, μετεωρολογία,
λαϊκό δίκαιο, προικοσύμφωνο 1 (από τη Μεθώνη, έτος 1832), μαγεία,
προλήψεις, γάμος. Τετράδιο Γ': τραγούδια 38 (Μεσοχωρίου 20, Καινούριου
Χωριού 9, Κορώνης 9), παραδόσεις 29 (Μεσοχωρίου 17, Καινούριου
Χωριού 8, Κορώνης 4), μύθοι 3 (Μεσοχωρίου), παροιμίες 21 (Καινούριου
Χωριού 3, Κορώνης 18), δίστιχα μοιρολόγια 7 (Κορώνης), ευτράπελες
διηγήσεις 2 (Κορώνης), επωδή 1 (Κορώνης), τοπωνύμια (Κορώνης),
κατάρες-ευχές 2 (Κορώνης), ονόματα 21 (Κορώνης), κοινων. οργάνωση
(Μεσοχωρίου), λαϊκό δίκαιο (Μεσοχωρίου, Κορώνης), λαϊκή λατρεία
(Μεσοχωρίου, Κορώνης), μετεωρολογία (Μεσοχωρίου, Καινούριου Χωριού),
αστρολογία (Μεσοχωρίου, Καινούριου Χωριού), γάμος (Μεσοχωρίου),
μαγεία (Καινούριου Χωριού, Κορώνης), ενδυμασία (Καινούριου Χωριού),
τελευτή (Κορώνης) κ.ά. Πρόκειται για ένα από τα εκτενέστερα και
πληρέστερα σε θέματα χειρόγραφα της επαρχίας Πυλίας. Το υλικό
του, προκειμένου να καταταχθεί στα επί μέρους κεφάλαια του λαϊκού
πολιτισμού στα αντίστοιχα τμήματα του Αρχείου του Κέντρου Λαογραφίας,
το αποβελτίωσε η ίδια η Γεωργία Ταρσούλη στη διάρκεια της υπηρεσίας
της σ' αυτό ως γραφέα, όπως και το αντίστοιχο χειρόγραφο της υπ'
αρ. 1159 του έτους 1938.
7) 1418, Γρίβας Εμμ.
[καταθέτης αντιγράφων των εγγράφων], 7 έγγραδα ανήκοντα εις το
Αρχείον Δημ. Γρίβα [ιερέως και σακελλαρίου] εκ Μεθώνης, 1940 [έτος
καταθέσεως], 4ο, σελ. 1χ.α. +15 [=19]. Περιέχονται οκτώ
(8) έγγραφα ιστορικού, λαογραφικού κλπ. ενδιαφέροντος: 2 κατάλογοι
κινητών πραγμάτων, επίπλων, σκευών, ενδυμάτων, τροφών, ζώων κλπ.
που εγκαταλείφθηκαν το 1821 στη Μεθώνη από τον ιερέα Δημήτριο
Γριβόπουλο (Γρίβα) μετά την έναρξη της επαναστάσεως, των ετών
1822 και 1826. Έγγραφα έτους 1829: 1) έγγραφο εκλογής δημογέροντα,
2) έγγραφο εκλογής πληρεξουσίου Εθνοσυνελεύσεως, 3) έγγραφο παραιτήσεως
από τη θέση του δημογέροντα 4) άδεια καλλιέργειας παλαιών τουρκικών
κτημάτων, 5) έγγραφο διορισμού καταγραφέως της γης των χωρίων
της περιοχής Μεθώνης. Επίσης έγγραφο διορισμού αντιπροσώπου της
Διοικήσεως στα χωριά της επαρχίας Μεθώνης (Πυλίας) του έτους 1833.
8) 1468, Ταρσούλη Γεωργία,
Ευτράπελος διήγησις [1] εκ Χαροκοπειού της Μεσσηνίας, 1930 [κατατέθηκε
το 1941], 4ο, σελ.4.
9) 1474, Τσάκωνα Μαγδ. Κ.,
Μανιάκι. Συλλογή λαογραφική μετά οκτώ φωτογραφιών, Μάιος 1935
- Μάιος 1938μ 8ο και 4ο, σελ. 414. Τραγούδια (ιστορικά,
κλέφτικα, του γάμου, εργατικά, ευτράπελα, του χορού, του τραπεζιού)
131, παραδόσεις 12, παραμύθια 10, αινίγματα 19, δίστιχα 16, επωδές
6, λαϊκή λατρεία, μαντική (και δίστιχα του κλήδονα 14), γάμος,
τελευτή κ.ά. Μία από τις καλύτερες και πλουσιότερες συλλογές.
10) 1508, Τσάκωνα Μαγδ. Κ.,
Μανιάκι, μέρος Γ'. Συλλογή λαογραφική, Απρίλης 1944, 4ο σελ. 174.
Λαϊκή λατρεία (σ. 1-75), παραδόσεις 4, παραμύθια 4, παροιμίες
και παροιμιώδεις εκφράσεις 165 (σ. 91-111), αινίγματα 2, ευχές
15, τραγούδια 90, δίστιχα 36, ονόματα χόρτων 45, τοπωνύμια 48,
νανουρίσματα και λαχταρίσματα 18, γεωργικός βίος, δίστιχα του
κλήδονα 17 κ.ά. Μια από τις πλουσιότερες σε υλικό συλλογές.
11) 1715, Καλδή Νότα, Γ.,
Πυλιώτικα μοιρολόγια, 11952, 4ο, σελ. 19. Μοιρολόγια
61 από την περιοχή Πυλίας, από τα οποία τα περισσότερα προέρχονται
από την Μεθώνη και το Μεσοχώρι. Μόλις σε δύο μοιρολόγια (σ.1)
σημειώνονται ακριβώς τα χωριά απ' όπου καταγράφτηκαν. Συλλογή
στα πλαίσια του Λαογραφικού Φροντιστηρίου (φοιτητών) του καθ.
Γ.Α. Μέγα, ο οποίος την κατέθεσε στο Αρχείο του Κέντρου Λαογραφίας.
12) 1723, Καλδή Παναγιώτα,
Ο ήλιος, 1952, 4ο, σελ. 4. Παραμύθι από το Μεσοχώρι Πυλίας,
συλλογή που προέρχεται από το Λαογραφικό Φροντιστήριο του καθηγ.
Γ.Α. Μέγα.
13) 1871, Ασημακοπούλου Ιωάννα
Χαραλ., Απόκρηες Αμπελακίου Σαλαμίνος και Πύλου Μεσσηνίας,
1953, 4ο, σελ. 7. Αποκριάτικα έθιμα Πύλου στις σ. 5-7.
Συλλογή που προέρχεται από το Λαογραφικό Φροντιστήριο του καθηγ.
Γ.Α. Μέγα.
14) 1992, Ασημακοπούλου Ιωάννα,
Συλλογή λαογραφικού υλικού εκ Πύλου, 1953, 4ο σελ. 1+46.
Γέννηση, βάπτιση, γάμος, τελευτή (και μοιρολόγι 1), λαϊκή λατρεία,
λαϊκό εορτολόγιο, προλήψεις και δεισιδαιμονίες, μαντική, τραγούδια
και δίστιχα γάμου κ.ά. από διάφορα χωριά της Πυλίας. Συλλογή που
προέρχεται από το Λαογραφικό Φροντιστήριο του καθηγ. Γ.Α. Μέγα.
15) 2893, Καρακάσης Σταύρος
(μουσικός του Λαογραφικού Αρχείου), Μουσική αποστολή εις επαρχίαν
Πυλίας από 16-7 έως 14-8-1964, 8ο, σελ. 328. Ηχογραφήσεις
μουσικής ασμάτων, προ παντός ιστορικών και κλέφτικων, και χορών
386, καθώς και 15 ύμνων και τροπαρίων βυζαντινής εκκλησιαστικής
μουσικής (σ.5-299), 33 φωτογραφίες τραγουδιστών - τραγουδιστριών
(σ.300-320). Προέρχονται από τα χωριά της Πυλίας: Μεσοχώρι 7,
Μεθώνη 29, Τάπια Μεθώνης 12, Περιβολάκια (συνοικισμός Ευαγγελισμού)
23, Ευαγγελισμός 54, Φοινικούντα (πρώην Ταβέρνα) 34, Λαχανάδα
16, Ζιζάνι 23, Καπλάνι 14, Γριζόκαμπος (συνοικισμός φοινικούντα)
13, Χαρακοπειό 11, Χρυσοκελλαριά (πρώην Σαρατσά ή Σαρατζάς) 39,
Βασιλίτσι 80, Κορώνη 12, Πεταλίδι 15. Συλλογή πλούσια σε μουσικολαογραφικό
υλικό τραγουδιών και χορών.
16) 2909, Νιάρχου Αγγελική,
Λαογραφικά στοιχεία κωμοπόλεως Πεταλιδίου, 1964, 4ο, σελ. 32.
Γενικά και ιστορικά στοιχεία, τραγούδια 7, μοιρολόγια 6,
δίστιχα 18, παροιμίες 81, παραδόσεις 7, ειδήσεις ενδυμασίας, διατροφής,
ασχολιών των κατοίκων, λαϊκής ιατρικής, δεισιδαιμονίες και προλήψεις,
μαντική, μαγεία, γάμος (και γαμήλια τραγούδια και δίστιχα), γλωσσικός
θησαυρός, τοπωνύμια κ.ά., καθώς και 9 φωτογραφίες τοπίων και παλαιών
σπιτιών.
17) 2910, Ντόκολας Παναγ.
Ν. - Μουδάκη Σταυρούλα Κ., Ιστορία του Βασιλιτσίου Πυλίας,
1964, 4ο, σελ. 27 [δακτυλογραφημένες]. Γενικά και ιστορικά
στοιχεία, γάμος (και γαμήλια τραγούδια και δίστιχα), λαϊκή λατρεία,
δεισιδαίμονες συνήθειες, μαντική (ωμοπλατοσκοπία), τελευτή, κατοικία,
κοινων. οργάνωση, μοιρολόγια3, τραγούδια 5, δίστιχα 5, παραδόσεις
6, διάφορες ιστορίες κ.ά.
18) 2911, Μίχος Εμμανουήλ,
Κ., Καταγραφή της ιστορίας του χωρίου Κόμπων και του σχολείου
μετά των λαογραφικών στοιχείων αυτού, 1964, 4ο, σελ. 17 [δακτυλογραφημένες].
Ιστορικά στοιχεία, ασχολίες των κατοίκων (αγγειοπλαστική),
μοιρολόγια 7, παραδόσεις 7, ανέκδοτα και ευτράπελη διήγηση1, ενδυμασία,
γάμος, λαϊκή λατρεία, κοινων. οργάνωση, μαγεία, δεισιδαίμονες
συνήθειες, κ.ά.
19) 2912, Μπίτζας Ευθύμ.,
Ιστορική μετά λαογραφικών στοιχείων έκθεσις του χωρίου Κακορρεύματος
Πυλίας και του δημοτικού σχολείου αυτού, 1964, 4ο, σελ. 10.
Γενικά και ιστορικά στοιχεία, παραδόσεις 2, διάφορες ιστορικές
διηγήσεις, λαϊκή λατρεία, γάμος, τελευτή, καθώς και φωτογραφίες
5.
20) 2913, Αλαφρή Μελπομένη,
Ιστορία και λαογραφία της Κορώνης, 1964, 4ο, σελ. 23.
Γενικά και ιστορικά στοιχεία, τραγούδια 5, μοιρολόγια 6, παραμύθι
1, ευτράπελη διήγηση 1, παραδόσεις 4, διάφορες ιστορικές πληροφορίες,
τελευτή κ.ά.
21) 2914, Καλογερόπουλος Γρηγόριος
- Τσερέπη Κανέλλα, Ιστορία και λαογραφία της κωμοπόλεως κορώνης,
1964, 4ο, σελ. 21. Γενικά και ιστορικά στοιχεία, τραγούδια
3, μοιρολόγια 4, νανουρίσματα 5, δίστιχα γάμου 4, παραδόσεις 6,
παροιμίες 3, ευτράπελη διήγηση 1, γεωργικός βίος, υφαντική, γέννηση,
γάμος κ.ά.
22) 2915, Μάραντος Χαράλαμπος,
Ιστορία και λαογραφία της Κορώνης, 1964, 4ο, σελ. 31. Γενικά
και ιστορικά στοιχεία, τραγούδια 6 και λόγια τραγούδια 3, μοιρολόγια
2, δίστιχα 2, παραδόσεις 5, παροιμίες και παροιμιώδεις εκφράσεις
5, ανέκδοτο 1, γάμος, παιδική ζωή, τελευτή, μαντική δεισιδαιμονίες,
ιστορικές διηγήσεις, λίγα τοπωνύμια, ιστορικά του δημοτικού σχολείου
κ.ά.
23) 2916, Γκόνης Νικόλ. Χρ.,
Καταγραφή της ιστορίας του χωρίου Καλλιθέας και του σχολείου
μετά λαογραφικών στοιχείων αυτού, 1964, 4ο, σελ. 11 [δακτυλογραφημένες].
Ιστορικές ειδήσεις, τραγούδι ιστορικό 1, παραδόσεις 3, παροιμίες
(και παροιμιώδης έκφραση 1), ενδυμασία, τελευτή, δεισιδαιμονίες,
γλωσσικός θησαυρός, επώνυμα και βαπτιστικά ονόματα (με ιστορικές
πληροφορίες για παλαιές οικογένειες), τοπικές λέξεις, ιστορικά
του δημοτικού σχολείου κ.ά.
24) 2917, Ζόμπολας Γεώργιος
Χρ., Λαογραφικά στοιχεία του χωρίου Χαρακοπειού, 1963-64,
4ο, σελ. 11 [δακτυλογραφημένες]. Ιστορικά στοιχεία, τραγούδια
3, δίστιχο 1, παραδόσεις 5, παροιμία και παροιμιώδης έκφραση 1,
ιστορικές διηγήσεις, κατοικία, ενδυμασία, αγγειοπλαστική, γάμος,
λαϊκή λατρεία, κοινων. οργάνωση, δεισιδαίμονες συνήθειες, επώνυμα,
παρωνύμια και φωτογραφίες 7.
25) 2918, Λογιώτης Νικόλαος
Γ., Λαογραφία του χωρίου και [ιστορία του] σχολείου Μαθίας
Πυλίας, 1964, 4ο, σελ. 5 [δακτυλογραφημένες]. Γενικά και
ιστορικά στοιχεία, παιδικό τραγούδι 1, παράδοση 1, κοινων. οργάνωση,
υφαντική λαϊκή λατρεία, μαντική, παιδική ζωή, γάμος, δεισιδαίμονες
συνήθειες, επώνυμα, φωτογραφίες 5.
26) 2919, Ψώνης Νικόλαος,
Καταγραφή της ιστορίας του χωρίου Δροσιά Πυλίας και του σχολείου
αυτού μετά των λαογραφικών στοιχείων αυτού, 1964, 4ο, σελ. 6.
Ιστορικά στοιχεία, παραδώσεις 2, λαϊκή λατρεία, γάμος,
δεισιδαίμονες συνήθειες, καθώς και ιστορικά του δημοτικού σχολείου.
27) 2921, Γκλεγκλέ Ευγενία,
Λαογραφικά στοιχεία Πυλίας, 1964, 4ο, σελ. 6. Γενικά και
ιστορικά στοιχεία, παράδοση 1, τραγούδι 1, γάμος, βάπτιση, τελευτή.
28) 2922, Σπηλιώτης Νικόλαος,
Λαογραφικά Δάφνης Πυλίας, 1964, 4ο, σελ. 3. Γενικά και
ιστορικά στοιχεία, παράδοση 1, κοινωνική οργάνωση και γάμος από
τη Δάφνη ή Καινούριο Χωριό της κοινότητας Δάρα Πυλίας.
29) 2923, Μπούζας Παντελής,
Καταγραφή της ιστορίας του χωρίου και σχολείου Πανιπερίου μετά
των λαογραφικών στοιχείων αυτού, 1964, 4ο, σελ. 3. Ιστορικά
στοιχεία και παραδόσεις 3, σχετικές με την ίδρυση του χωριού,
ειδήσεις για τη λαϊκή λατρεία, τις ασχολίες των κατοίκων, επώνυμα,
ιστορικά του δημοτικού σχολείου.
30) 2924, Δαμιανάκης Γεώργιος,
Καταγραφή της ιστορίας του χωρίου Φαλάνθης και του σχολείου μετά
των λαογραφικών στοιχείων αυτού, 1964, 4ο, σελ. 1. χ.α.+10.
Ιστορικά, ασχολίες κατοίκων, ενδυμασία, γάμος, παραδόσεις 4, μοιρολόγια
7, τοπωνύμια.
31) 2925, Χριστοπούλου Αικατ.
- Γάλλος Θεόδ., Λαογραφία κωμοπόλεως Λογγάς, 1964, 4ο, σελ.
4 [δακτυλογραφημένες]. Γενικά και ιστορικά στοιχεία, παραδόσεις
2, ειδήσεις για τον γάμο, τις ασχολίες των κατοίκων, τη συγκοινωνία
κ.ά.
32) 2927, Δενδούλη Ασπασία,
Λαογραφικά στοιχεία του χωρίου Χανδρινού, 1964, 4ο, σελ. 8.
Γενικά και ιστορικά στοιχεία, γάμος, λαϊκή λατρεία, μαντική δεισιδαίμονες
συνήθειες κ.ά.
33) 2928, Μπίζος Βασίλειος,
Ιστορική αναδίφηση και παραδόσεις [Χωματερού Φαλάνθης Πυλίας],
1964, 4ο, σελ.7. Γενικά και ιστορικά στοιχεία (ίδρυση και
εποικισμός του χωριού), ιστορικά του σχολείου και της μονής της
περιοχής, παράδοση 1.
34) 2929, Μπουσούνης Δημοσθ.,
Λαογραφικά στοιχεία Αχλαδοχωρίου Πυλίας, 1964, 4ο, σελ. 7.
Γενικά και ιστορικά στοιχεία, ασχολίες κατοίκων, εκπαίδευση, γάμος
(και γαμήλια δίστιχα 9), λαϊκή λατρεία κ.ά.
35) 2030, Πυρπιρή Ελένη,
Η ιστορία του χωρίου Καστάνια και του σχολείου του, 1964, 4ο,
σελ. 4. Γενικά και ιστορικά στοιχεία, ιστορία του δημοτικού
σχολείου.
36) 2931, Τζούμης Αντώνιος,
Ο Ριζόμυλος. Ιστορία, θρύλος παράδοσις, 1964, 4ο, σελ. 3.
Γενικά και ιστορικά στοιχεία, παραδόσεις 2, τοπωνύμια.
37) 2932, Δαρσακλής Θεόδωρος,
Ιστορία των χωρίων Λυκίσσης, Γαμβριάς, Αγναντίου της κοινότητος
Λυκίσης μετά των λαογραφικών αυτών στοιχείων, 1964, 4ο, σελ. 9.
Γενικά και ιστορικά στοιχεία, ασχολίες κατοίκων, μαντική, παραδόσεις
3, γάμος, λαϊκή λατρεία, μαγεία, δεισιδαιμονίες.
38) 2933, Τσώνης Παναγιώτης,
Καταγραφή της ιστορίας του χωρίου Γριζοκάμπου και του σχολείου
μετά λαογραφικών στοιχείων, 1964, 4ο, σελ. 2. Γενικά και
ιστορικά στοιχεία, το σχολείο, οι εκκλησίες.
39) 2988, Γαϊτάνης Αντώνιος
Απ., Λαογραφική συλλογή εκ Μεσσηνίας (Βασιλιτσίου Πυλίας),
χ. χρ. [1966;], 4ο, σελ. 198. Γενικά, γάμος (και γαμήλια
τραγούδια), δίστιχα γαμήλια 10, παροιμίες 53, παραδόσεις 20, όρκοι
3, λεξιλόγιο, λαϊκή λατρεία, προλήψεις και δεισιδαιμονίες, λαϊκή
ιατρική, μαντική, γέννηση, βάπτιση, τροφές -γλυκά, μαγεία, τελευτή,
γεωργ. βίος, κοινων. οργάνωση, λαϊκό δίκαιο, κατοικία, έπιπλα
και σκεύη, βιοτεχνία (υφαντική με επεξεργασμένα σπάρτα, σχοινοποιΐα,
κεραμική, ελαιοκομία, μελισσοκομία, ποιμεν. βίος, γεωργ. εργαλεία,
κυνήγι κ.ά. Περιλαμβάνονται και έθιμα λαϊκής λατρείας και ιατρικής
από το Παλαιόκαστρο Μεσσήνης. Επίσης φωτογραφίες 22 σχετικές με
την κατοικία κυρίως, τη βιοτεχνία, τον γεωργικό βίο κ.ά. Πλούσια
και ιδιαίτερα αξιόλογη συλλογή.
40) 3500, Χασαπάς Αντώνιος,
Τοπωνυμίαι της Μεθώνης, 1970, 4ο, σελ. 4 [δακτυλογραφημένες].
Ξένης προελεύσεως λέξεις 100, τοπωνύμια.
41) 3529, Χασαπάς Αντώνιος,
Μεθωναίικα ήθη και έθιμα γύρω από το γάμο, 1971, 4ο, σελ. 32 [δακτυλογραφημένες].
Γάμος, γαμήλια και άλλα τραγούδια 18, δίστιχο, ενδυμασία, ευχές
κ.ά. από τη Μεθώνη.
42) 3829, Καζανίδου Κυριακή,
Εορταστικά έθιμα από των Χριστουγέννων μέχρι των Θεοφανείων
[και άλλων εορτών] εις Πειραιά [και αλλού], 1974, 8ο, σελ. 40.
Στη σ. 33 σύντομος λόγος για το έθιμο της Μεγ. Παρασκευής στην
Κορώνη Πυλίας. Συλλογή που προέρχεται από το Φροντιστήριο Λαογραφίας
του καθηγ. Γ.Κ. Σπυριδάκη.
43) 3878, Χαρίτου Αθανασία,
Εορταστικά έθιμα από των Χριστουγέννων μέχρι των Θεοφανείων
εις κωμόπολιν Πεταλίδιον, 1974, 8ο, σελ. 16. Έθιμα λαϊκής
λατρείας και λατρευτικά άσματα (κάλαντα), παράδοση για τους καλικαντζάρους,
γνωμικά 2. Συλλογή που προέρχεται από το Φροντιστήριο Λαογραφίας
του καθηγ. Γ.Κ. Σπυριδάκη.
44) 3884, Σταυροπούλου Ευγενία,
Συλλογή λαογραφικού υλικού εκ του χωρίου Ίκλαινα Πυλίας Μεσσηνίας,
1974, 8ο, σελ. 38. Παροιμίες 250 (σχετικές με τους μήνες
14, με τα ζώα 27, με τις συναναστροφές 4, με τον γάμο και τις
οικογενειακές σχέσεις 16, με τα θεία και τη θρησκεία 16, διάφορες
173), και ειδήσεις για τον γάμο. Συλλογή που προέρχεται από το
Φροντιστήριο Λαογραφίας του καθηγ. Γ.Κ. Σπυριδάκη.
45) 3913, Κωνσταντινίδου Μαργαρίτα,
Συλλογή λαογραφικού υλικού, 1973-1974, 4ο, σελ. 53. Μεταξύ
του υλικού διαφόρων τόπων, περιέχονται και ειδήσεις κοινωνικής
οργανώσεως, γεωργικά έθιμα, λαϊκό δίκαιο, γάμος, ευχές, κατάρες,
παροιμίες 2, μαγεία, τραγούδι 1 κ.ά. από το Καινούριο Χωριό Μεθώνης
Πυλίας. Συλλογή που προέρχεται από το Φροντιστήριο Λαογραφίας
του καθηγ. Γ.Κ. Σπυριδάκη.
46) 4011, Κωνσταντοπούλου
Ελένη, Περιγραφή των εθίμων από Κυριακή των Βαΐων έως την
πρώτην Μαΐου (εις Κορώνην Μεσσηνίας), 1974, 8ο, σελ. 35.
Ειδήσεις λαϊκής λατρείας, λατρευτικά άσματα (κάλαντα), εορταστικές
τροφές, εικόνες 4. Συλλογή που προέρχεται από το Φροντιστήριο
Λαογραφίας του καθηγ. Γ.Κ. Σπυριδάκη.
47) 4021, Κουτσοπούλου Χριστίνα,
Συλλογή λαογραφικού υλικού εκ του χωρίου Κορυφασίου Πυλίας, 1974,
8ο, σελ. 38. Γάμος (και γαμήλια τραγούδια 16), άλλα τραγούδια
7, μοιρολόγια 13, φωτογραφίες 5. Από το Κορυφάσιο προέρχονται
οι σ. 1-33 του χειρογράφου. Συλλογή που προέρχεται από το Φροντιστήριο
Λαογραφίας του καθηγ. Γ.Κ. Σπυριδάκη.
48) 4047, Βαμβακά Σοφία,
Εορταστικά έθιμα από των Χριστουγέννων μέχρι των Θεοφανείων [από
διάφορους τόπους], 1974, 8ο, σελ. 19. Στις σ. 11-14 έθιμα
Πρωτοχρονιάς και Φώτων από την Πύλο και στις σ. 17-19 αποκριάτικα
έθιμα Μεθώνης και Χατζή Πυλίας, παροιμ. έκφραση 1 και παράδοση
1 Μεθώνης, καθώς και τραγούδι 1 από τον Χατζή. Συλλογή που προέρχεται
από το Φροντιστήριο Λαογραφίας του καθηγ. Γ.Κ. Σπυριδάκη.
49) 4195, Καλδής Βασίλειος
Δ., (Παραδόσεις), Πύλος 1982, 4ο, σελ. 90 [δακτυλογραφημένες
κυρίως]. Παραδόσεις περιοχής Πύλου (Κυνηγός, Καλλιθέα κ.ά.
χωριά Δυτ. Πυλίας) σε λογοτεχνική μορφή, καθώς και ιστορικές κ.ά.
ειδήσεις, λαϊκή λατρεία, γάμος (και γαμήλια τραγούδια) Κυνηγού
κ,ά.
back to the top